Παρασκευή, 26 Ιουνίου 2015

Η αναγκαιότητα της ανάγκης*.

Πίσω από κάθε επιθυμία σαφώς και κρύβεται μία ανάγκη το μέγεθος της οποίας έρχεται σε αναλογία με την αιτία που την προκαλεί. (Μεγάλη ανάγκη, ισχυρή επιθυμία, ευχάριστο-δίκαιο αποτέλεσμα ακόμα και από μη επιθυμητή πράξη.) 

Η ενόρμηση, το πλέον αρχικό στάδιο της όποιας θέλησης απέχει στον βαθμό όπου η συναίσθηση οργανώνει την κάθε τάση για δράση. Ως τάση για δράση νοείται η κάθε θέληση.

Ο έλεγχος της ανάγκης αυτομάτως υποβιβάζει -όπως γίνεται εύκολα κατανοητό-, τη θέληση καθώς τα δύο αυτά κίνητρα δράσης έχουν πορείες συγκλίνουσες.

Η αντίληψη –υπό το πνεύμα της επεξεργασίας- η οποία ελέγχει με την σειρά της όλα τα μεγέθη τής κάθε ανάγκης, μοιάζει να αποκτά ιδιαίτερη σημασία καθώς μέσω αυτής καταφέρνουμε να αυξομειώνουμε το επιθυμητό. Με αυτή τη συμφωνία αποδεχόμεθα την ‘ανάγκη’ ως κάτι το ελεγχόμενο και όχι ως κάτι το αυθορμήτως δημιουργούμενο.

Εξακολουθώντας, καταλαβαίνουμε ότι η γνώση ενός –συγκεκριμένου- ενδιαφέροντος διαδραματίζει πρωτεύοντα ρόλο στις αντιδράσεις μας που σχετίζονται μαζί του. Όσο μεγαλύτερο το βάθος της γνώσης μας στο εκάστοτε θέμα αναλόγως εκτείνονται οι ανάγκες μας γύρω από αυτό. 

Π.χ. Η απομυθοποίηση έρχεται με τη γνώση. Κατόπιν αυτής (απομυθοποίησης) τα πάντα γίνονται επεξηγήσιμα και όπως είναι φυσικό, ελεγχόμενα και άρα διαχειρήσιμα και άρα λιγότερο απαιτητικά.


Γίνεται εύκολα κατανοητό ότι το μέγεθος της επιθυμίας μπορεί να βαίνει τόσο αυξανόμενο όσο και μειούμενο. Η γνώση είναι ο γνώμονας.

Πίσω και πέρα από όλα αυτά έρχεται η ουσία, το ‘’δια ταύτα’’ ως αποτέλεσμα της δράσης ή της ‘’μη δράσης’’ που στεφανώνει αξίως ή μη, την οποιαδήποτε πράξη.

Ο περιορισμός της ανάγκης κατ’ αρχή μοιάζει να είναι το μέγιστο αγαθό καθώς λευτερώνει το άτομο από τις όποιες εξαρτήσεις του, όμως πίσω από μία άλλη θεώρηση η οποία συνηγορεί επίσης στο ότι ουδέποτε υπήρξε μία και μόνη αλήθεια το επιχείρημα πάσχει από τον αντίλογο που ισχυρίζεται ότι μηδενικής ανάγκης ουδέν έπεται. (Η γνώση –υπό μίαν έννοια- ομοίως λογίζεται ως ανάγκη!)

Κατανοητό και αυτό.

Ανταπαντώντας θα ρωτούσαμε, ποιος ο λόγος της ύπαρξης του οτιδήποτε μη αναγκαίου… (Στο σημείο αυτό θα πρέπει να τονίσουμε ότι η ανάγκη προϋπόθεση μία μορφή κάποιας έλλειψης και η έλλειψη με τη σειρά της ένα συναίσθημα όχι επιθυμητό).

- Μα τότε -θα διατείνετο κάποιος- τίποτα δεν θα εξελισσόταν…

Και η εξέλιξη εάν σημαίνει κάτι καλό (προφανώς) τότε θα πρέπει να οριοθετηθεί ο λόγος της καθώς και σήμερα μη εξελιγμένοι όσο σε χίλια χρόνια αισθανόμαστε ευτυχείς(;) ή έστω αυτάρκεις (στον βαθμό όπου χάριν συζήτησης συνομολογούμε)

  • Η πράξη αποδεικνύει ότι όσο αποκτούμε, τόσο επιθυμούμε ως να είναι η απόκτηση μία παθολογική ασθένεια η οποία και αυξάνεται με την ικανοποίησή της.

Η εξέλιξη από την άλλη εάν ιδωθεί ως μία έμφυτη ανθρώπινη ανάγκη ‘’καταδικάζει’’ όλους εμάς σε γνώση όλο και περισσότερων θεμάτων τα οποία με τη σειρά τους απαιτούν νέες εξηγήσεις και άρα ‘’άγχη’’ απόκτησης,

Η απόλυτη ηρεμία-απραξία όμως, δεν συνιστά με κανένα τρόπο ούτε πρόοδο, αλλά ούτε και ευτυχία καθόσον όσο καλή και να είναι, η όποια διάθεση συμβαίνει –διαρκεί για τόσο λίγο που ποτέ δεν θα ήταν αρκετή σε κανέναν από όλους εμάς. Η ευτυχία προέρχεται από τη δράση ή ακόμα καλύτερα από το ευκλεές αποτέλεσμα αυτής.

Το μέτρο ίσως να ήταν η πανάκεια. Η μέση οδός στην οποία θα κατάφερναν να συνυπάρξουν άπαντα τα συναισθήματα ρυθμισμένα με τέτοιο τρόπο όπου η κάθε ανάγκη, η κάθε επιθυμία θα ήταν η πρέπουσα και άρα η μόνη πρακτικώς υλοποιήσιμη.

Εν κατακλείδι το ερώτημα είναι εάν η γνώση αποκαθηλώνει την επιθυμία. Π.χ. εάν γνωρίζω ακρίβεια τις αντιδράσεις ενός ανθρώπου (σε κάποιο συγκεκριμένο ερέθισμα) αυτόματα παύει η όποια έκπληξη μπορεί να μου προσφέρει –αντιδρώντας- με αποτέλεσμα να καταντά χειρισμός η συναναστροφή μας.

Ακολούθως η ‘διαλεύκανση’ των επιθυμιών μου και η κατάργηση των αναγκών που προέρχονται από αυτές μπορεί να με καθιστά ως άτομο αυτάρκες-απρόσβλητο, αλλά από την άλλη μου στερεί την χαρά της κάθε έκπληξης καθώς και κάθε συναισθήματος που έπεται αυτής.

Όλα αυτά σε θεωρητικό επίπεδο ασφαλώς, καθώς η ζωή ποτέ δεν μαθαίνεται με τρόπο απόλυτο. Αυτή άλλωστε είναι η ομορφιά της.

* Η ανάγκη οφείλουμε να παραδεχθούμε ότι σχετίζεται άμεσα με την έλλειψη, το παρόν όμως άρθρο διαφοροποιείται και χρησιμοποιεί το λήμμα με την έννοια της απαίτησης, της υποχρεωτικής θέλησης εάν προτιμάτε για γνώση, για μάθηση, για ερμηνεία, του κάθε τι που αφορά τον καθένα από εμάς.