Τετάρτη, 31 Ιουλίου 2013

Ευτυχία. Μια ξεχασμένη έννοια...



  Σε ποια ευτυχία να αναφερθούμε, αυτή τείνει να γίνει η μεγαλύτερη ''άγνωστη'', συναγωνιζόμενη στις μέρες μας τον εαυτό μας τον ίδιο. Ο καθένας αναζητά την παγίωση της ευδαιμονίας με τρόπους θεμιτούς και αθέμιτους και βρίσκεται πάντα στο ίδιο το αποτέλεσμα, αν και είναι σίγουρο -πως η ευτυχία- δεν θεωρεί προαπαιτούμενο την ύπαρξη ούτε της ηθικής, ούτε και κανενός άλλου αντικειμενικώς ορθού μέσου. Είναι ακέραια, μονάχη και απολύτως υποκειμενική ομοίως προσβάσιμη τόσο από τον κοινό, όσο και από τον πλέον καλλιεργημένο νου. Πιστεύω πως αυτό είναι τοις πάσι κατανοητό. Η ευσυνείδητη τήρηση των ηθικών κανόνων προσφέρει ένα μόνο υποκατάστατο αυτής ή εάν προτιμάτε μία μόνον επιδερμική προσέγγιση, μια και η ανικανότητα δεν αποκαθίσταται, διότι ευτυχούν συνειδητά οι ικανοί. Εκείνοι που μπορούν να δημιουργήσουν κατά κάποιον τρόπο τις προϋποθέσεις. Οι ικανοί και αμέσως μετά οι ''υποβαλλόμενοι'', με τους τελευταίους να έχουν ένα ακόμη πλεονέκτημα έναντι όλων των άλλων. Μέσα από την πίστη-υποβολή τους -στην υπεροχή(;) της τωρινής κατάστασής τους- καταφέρνουν και δίνουν διάρκεια στο πολυπόθητο συναίσθημα. Οι άλλοι οι ορθολογιστές που είναι από την φύση τους πραγματιστές, αδυνατούν να αποδεχθούν ως ιδανική
μία κατάσταση στο εσωτερικό της οποίας ασφυκτιούν θεωρώντας την -και ορθά- με κάποιο τρόπο αναστρέψιμη προς το καλύτερο, άρα βελτιώσιμη και επομένως μη ιδανική. Η ευτυχία αποζητά την τελειότητα. Είναι η μόνη τροφή που καταναλώνει και ανέχεται. Η ευτυχία για αυτούς όπως και για κάθε άλλον άνθρωπο -λογικά σκεπτόμενο και μη στωικά υπομένοντα, αποσκοπώντας σε μελλοντικά οφέλη- απλά συναντάται σε κάποιο σταυροδρόμι και κατόπιν χάνεται. Η εξέλιξη ευθύνεται και η συνήθεια. Διαρκεί για εκείνο το χρονικό διάστημα όπου και οι συνθήκες που την προκάλεσαν και εξακολουθούν να υπάρχουν. Βεβαίως οι αιτίες, οι λόγοι αν προτιμάτε -και όπως καταλαβαίνετε- δεν μπορεί να να διαιωνίζονται. Κάποια στιγμή θα ανατραπούν και το ευτυχές άτομο θα ξεπεράσει το σταυροδρόμι -και απολύοντας το συναίσθημα-, θα περιέλθει στην πρότερη κατάστασή του. Εφ' όσον είναι υγιές, θα προσπαθήσει να συναντήσει την μακαριότητα κάτω από κάποιους άλλους όρους σε άλλα ''τοπία'' σε μία κατοπινή διασταύρωση της ζωής του όταν οι νέοι λόγοι θα συντρέξουν και πάλι. Ετούτο το τελευταίο είναι πολύ σημαντικό, διότι αποδεικνύει πως το άτομο βελτιώνεται και απολαμβάνει ή χρειάζεται διαφορετικά -επί το καλύτερον- ερεθίσματα για βιώσει εκ νέου τα εξαιρετικά συναισθήματα που επιδιώκει.
      Πολλοί θεωρούν πως η ευτυχία είναι απόρροια της πίστης. Δεν είναι σωστό αυτό για τον πολύ απλό λόγο που επιμένει ωρυόμενος, πως ''θέλω να ευτυχίσω έχοντας πλήρη συνείδηση του εαυτού μου ως μία και μόνη μονάδα ανεξάρτητη, έχοντας το δικαίωμα να ακολουθήσω τον δρόμο που το ένστικτο με συμβουλεύει. Μακριά από κακό, καλό ή περισσότερο καλό''.
       Η ευτυχία είναι άκρως υποκειμενική. Μπορεί σε κάποιες στιγμές της ζωής μας να αποζητά σύντροφο για να εκδηλώσει-πιστοποιήσει την 'ομορφιά' της, αλλά βιώνεται ακόμα και μέσω της συντροφικότητας κατά μόνας, όπως όλα τα συναισθήματα (μπορεί σε ένα ζευγάρι ο ένας να ευτυχεί για κάποιο έστω μικρό χρονικό διάστημα, την ώρα που ο άλλος στέκει παρών, αδιάφορος).
      Αν η απόλαυση της ευδαιμονίας προέλθει από την αποδοχή των μύριων ταλαιπωριών, οι οποίες θα είχαν την δυνατότητα να εκληφθούν ως δοκιμασία προς τον μελλοντικό θρίαμβο του συναισθήματος, τότε δικαίως θα μπορούσαμε να αντιτάξουμε πως μιλούμε για την γνωστή μας συνάντηση στο μελλοντικό σταυροδρόμι! Η πορεία διαφέρει, η διαδρομή, καθώς καμία οδός μέχρι σήμερα δεν έχει την δυνατότητα να εγγυηθεί το αποτέλεσμα. Καμία.
     Τα πάντα βρίσκονται στο μυαλό μας και πουθενά αλλού. Από εκεί ξεκινούν και εκεί τελειώνουν και επειδή είναι απολύτως σωστό, πως τον πλούσιο άνθρωπο δεν τον χαρακτηρίζει η ποσότητα του χρήματος, αλλά οι ανάγκες του, ερχόμαστε αυτομάτως στην ερώτηση:
          Μήπως και ζητάω πολλά;
    Η γνώμη μου είναι πως μάλλον. Πως συνήθως ζητάμε περισσότερα από εκείνα που χρειαζόμαστε. Μπορεί να αξίζουμε τα διπλάσια αλλά εάν -στην ουσία- κάνουμε και χωρίς αυτά, είναι πράγματι περιττά. Χρειάζεται λοιπόν αυτογνωσία πρωτίστως και κατόπιν ενδελεχής έρευνα αν όλα εκείνα που μας λείπουν, είναι πράγματι άξια ώστε να μας στερούν την απόλυτη ευχαρίστηση που μπορούμε να έχουμε μακριά τους...

  • Τα sites που επιθυμούν να αναδημοσιεύσουν το άρθρο παρακαλούνται να χρησιμποιούσουν τον ακόλουθο συνδεσμο: Γράφει ο  Γιώργος Σ. Πολίτης